Al wie niet springt is een Spanjaard
Catalanen vullen Brusselse straten voor onafhankelijkheid.
Brussel – Zaterdag reisden zo’n drieduizend Catalaanse betogers naar Brussel af om te demonstreren voor een autonoom Catalonië binnen de Europese Unie. Verschillende Catalaanse verenigingen organiseerden deze actie na een oproep via blogs en facebook. Door in onze hoofdstad te betogen proberen ze Europa duidelijk te maken niet langer bij Spanje te willen horen. Er liepen ook enkele tientallen Flaminganten en een verdwaalde Bask mee.

De Brusselse straten zagen er zaterdagmiddag volledig geel, rood en blauw uit. Dit zijn de kleuren van de Estelada of de Catalaanse Vrijheidsvlag. Een deel van de Catalanen wil namelijk onafhankelijk worden van Spanje. Independencia, Catalaans voor onafhankelijkheid, was dan ook de meest gehoorde slogan. Ze hebben een eigen taal en cultuur, een eigen overheid en ook economische motieven spelen een rol aangezien Catalonië veel bijbrengt aan de Spaanse economie.
Historisch recht op eigen staat binnen Europa
Catalonië, waaronder ook de Balearen en de regio rond Valencia wordt gerekend, was lang een zelfstandig land. In 1714 dwong de Spaanse koning Filips V het land na afloop van de verloren Spaanse Successieoorlog tot overgave en bracht hij het onder militair gezag. De Catalaanse taal werd verboden en verschillende Catalanen werden tot en met het regime van Franco vervolgd. Catalonië is momenteel nog steeds onderverdeeld in verscheidene regio’s binnen Spanje. De roep naar een autonome staat is sterk op deze historische gronden gebaseerd.

Met de betoging in Brussel proberen de initiatiefnemers, aangevoerd door professor Enric Canela, Europa in hun onafhankelijkheidsstreven te betrekken. De Catalanen willen internationaal erkend, en de volgende staat binnen de Europese Unie worden. Verschillende borden en doeken waarin de vergelijking naar onder andere Kosovo en Montenegro worden gelegd, maken dit duidelijk. Bedoeling is om uiteindelijk een referendum op te starten. Voorlopig is dit in Spanje nog een groot taboe.
“Spain is pain”
De sfeer in de hoofdstad verloopt heel gemoedelijk, kleurrijk en feestelijk. Enkel journalisten of nieuwsgierigen hebben geen Catalaanse vlag of een barretina, de traditionele muts, bij zich. Opvallend is dat de demonstranten van alle leeftijden en lagen uit de bevolking komen. Maar verenigd voor hun gezamenlijk doel schreeuwt iedereen de kreten luidkeels mee: “Al wie niet springt is een Spanjaard”, “Madrid, blijf van onze belastingen” en “Spain is pain”. Verschillende mensen komen trots hun speciale Catalaanse identiteitskaart tonen, waarbij ze vertellen dat ze geen Spanjaarden zijn, maar wel Catalanen. En of we dat zeker zouden opschrijven.

Één van de aanwezigen, Ramon López, wijst ons op sommige omgekeerde foto’s van politici. “Al sinds de Spaanse bezetting zetten de Catalanen als wijze van protest de portretten van hun tegenstanders ondersteboven. Deze Catalaanse politici zetelen in het Europese parlement en zouden onze belangen moeten verdedigen maar dat doen ze allesbehalve. Ze zijn pionnen van de Spaanse overheid en we hebben ze nooit verkozen. We willen hen maar al te graag vervangen.”
Even verhitten de gemoederen als we onderweg een Spaanse vlag uit het raam van een appartement zien hangen. Sommige demonstranten stoppen voor het raam en beginnen te roepen. Als de eigenaar op zijn balkon komt is er eerst wat ludiek protest maar sommigen raken ook gepikeerd. Een middenvinger en een wegwerpgebaar zijn nooit ver weg. Uiteindelijk haalt de bewoner van het appartement onder luid applaus zijn vlag weg en de optocht kan verder.
“Veel flaminganten is plezant”
Opvallend is de solidariteit vanuit andere volksnationalistische groeperingen. Er loopt een Bask en een Corsicaan rond, er is een delegatie uit Venetië, er zijn opvallend veel flaminganten, en er lopen ook mensen met een Waalse vlag rond. Allen willen slechts één ding: zich losscheuren van het moederland en een eigen staat oprichten. Onderweg hebben we een gesprek met Lieven De Rouck, de Nationaal Secretaris van Jong N-VA. “Wij dragen het Catalaanse vrijheidsstreven een warm hart toe. We hebben dezelfde eisen al ken ik de specifieke problemen van Catalonië niet. Die gaan ook voor een groot deel over onaanvaardbare financiële transfers. Ik denk dat een Catalaanse staat zeker geen utopie is. Ik zie het daar zelfs rapper gebeuren dan hier in Vlaanderen. Dat is spijtig voor ons maar ik gun het hen van harte. Vlaanderen volgt wel. Het is in ieder geval heel plezant dat hier veel flaminganten rondlopen om hun steun te betuigen.”

Na afloop van de manifestatie spreken de organisatoren en de aanwezige politici de menigte nog toe. Ze worden door het publiek ontvangen als hun helden en het gejuich komt van alle kanten. Voor ze terug op hun bussen stappen, kopen de manifestanten nog wat Catalaanse accessoires, tekenen ettelijke petities en eten ze nog van hun typisch Catalaanse specialiteit, de churros.